ในธุรกิจครอบครัวจำนวนไม่น้อย คำว่า “กติกา” ไม่ใช่สิ่งที่หายไปจากวงสนทนา ครอบครัวรู้ดีว่าใครเป็นผู้ก่อตั้ง ใครดูแลธุรกิจ ใครถือหุ้น และใครควรมีบทบาทแบบไหน หลายบ้านมีกติกาอยู่ในใจ บางบ้านมีกติกาอยู่ในเอกสาร และบางบ้านถึงขั้นมีกติกาที่เขียนไว้อย่างเป็นทางการ แต่แม้จะมีกติกาเหล่านี้อยู่จริง ธุรกิจกลับยังเดินสะดุด ความขัดแย้งยังเกิดซ้ำ และการตัดสินใจสำคัญยังเต็มไปด้วยความลังเล ปัญหาที่แท้จริงจึงไม่ใช่การ “ไม่มีกติกา” แต่คือ ไม่เคยมีพื้นที่ให้กติกานั้นถูกใช้จริง ในหลายครอบครัวกติกามีอยู่ แต่ไม่เคยถูกหยิบมาใช้ในวันที่จำเป็น เพราะกลัวว่าจะกระทบความสัมพันธ์ กลัวว่าจะทำให้ใครไม่พอใจหรือกลัวว่าจะถูกมองว่าไม่ให้เกียรติคนในบ้าน กติกาจึงกลายเป็นสิ่งที่ “รู้กันอยู่เงียบ ๆ” แต่ไม่มีใครกล้าอ้างถึงอย่างตรงไปตรงมา และเมื่อกติกาไม่สามารถถูกใช้เป็นฐานในการตัดสินใจ การตัดสินใจทั้งหมดก็จะย้อนกลับไปพึ่งพาอารมณ์ บารมี หรือความคุ้นเคยเหมือนเดิม กติกาที่ไม่มีพื้นที่ให้ถูกใช้ ไม่ต่างจากกติกาที่ไม่เคยมีอยู่จริง สิ่งที่เกิดขึ้นตามมาคือ ธุรกิจครอบครัวจำนวนมากติดอยู่ในภาวะก้ำกึ่ง ทุกคนรู้ว่าควรทำอย่างไร แต่ไม่มีใครกล้าพูดออกมา ทุกคนรู้ว่าควรยึดอะไรเป็นหลัก แต่กลับเลือกทางที่ “ปลอดภัยต่อความสัมพันธ์ระยะสั้น” มากกว่าความมั่นคงระยะยาว กติกาจึงถูกเก็บไว้ในลิ้นชัก ในไฟล์ หรือในความทรงจำ แต่ไม่เคยถูกนำมาใช้ในห้องประชุมจริง เมื่อกติกาไม่ถูกใช้ ระบบก็ไม่เคยเกิดขึ้นจริง และเมื่อไม่มีระบบ การตัดสินใจทุกเรื่องก็ยังต้องพึ่ง “คน” มากกว่า “หลัก” ธุรกิจจึงยังผูกอยู่กับบุคคล ไม่ใช่โครงสร้าง ครอบครัวจึงยังต้องเผชิญกับคำถามเดิมซ้ำแล้วซ้ำเล่าว่า… Continue reading ธุรกิจครอบครัวจำนวนมาก ไม่ได้ขาดกติกา แต่ขาดพื้นที่ให้กติกานั้นถูกใช้จริง